Ali Akbar Saeedi Sirjani

علی اکبر سعیدی سیرجانی

Nationality : Iranian
Age: 62 (1931-12-12)
Status: Murdered
Health: Deceased
1994-11-27
Date: 2026-07-05
City: Tehran
Province: Tehran
Country: Iran
Health Status: Deceased
1994-11-27
Status: Murdered
City updated

Akbar Ganji has reported that during Saeed Sirjani's detention, he was given a food item called "Ardeh," which can cause stomach cramps and constipation. Sirjani reportedly requested a laxative, but was instead provided with a suppository containing potassium, which can lead to heart failure. Following Sirjani's death, the cause was stated to be a heart attack. Amir Farshad Ebrahimi has alleged that Sirjani was tortured and killed by Saeed Emami. Saeed Sirjani is buried in Behesht Zahra.
In the reform era, individuals such as Gholamhossein Mirzasaleh and Ezzatollah Sahabi disclosed that they were coerced into making confessions during their detention. Many detainees hoped that by speaking against themselves, they would be released from the control of interrogators. While most individuals whose confessions were broadcast were eventually released, it has been claimed that Saeed Emami's group used potassium capsules to induce a heart attack, resulting in the death of Ali Akbar Saeed Sirjani.
Before his arrest, Saeed Sirjani wrote a letter to the Leader of the Islamic Republic, Seyyed Ali Khamenei, expressing his willingness to face death bravely.

صدا و سیمای جمهوری اسلامی سال ۱۳۷۵ رشته برنامه هایی با عنوان «هویت» در یورش به روشنفکران و نویسندگان از شبکه یک سیما پخش کرد. در این برنامه ها از اعترافات تلویزیونی که از سعیدی سیرجانی، عزت الله سحابی، غلامحسین میرزاصالح پخش و تحلیل های مورد نظر مقامات دولتی لابلای آن گنجانده می شد، گفته شد که این برنامه فرآورده مشترک صدا-سیمای جمهوری اسلامی و سعید امامی و حسین شریعتمداری (نماینده ولی فقیه و مدیر روزنامه کیهان) بوده است. پس از رویداد قتل های زنجیره ای و افشای کارهای وزارت اطلاعات این برنامه دوباره مورد توجه قرار گرفت. عزت الله سحابی فیلم های گرفته شده را پس از ماه ها حبس و شکنجه خود و سایر زندانیان می داند. سعیدی سیرجانی در بخشی از این فیلم ها رندانه به شکنجه خود اشاره می کند:

«آنچه که باعث شد من امشب از خودم خواهش کنم که بیایند این برنامه را ضبط کنند صحبتی است که از دو روز پیش شروع شده ولی شاید ده دقیقه قبل یک تلنگر سفتی به روح من خورد. می خواستم این صحبت را بکنم که این چیزهایی که در طول این مدت من نوشتم، همه رگه هایی از لجبازی شدید دارد و شدیداً پشیمانم از این کار.»

احسان یارشاطر بیان داشت که سعیدی سیرجانی همچون احمد تفضلی به دلیل همکاری با بنیاد دانشنامه ایرانیکا (به سرویراستاری احسان یارشاطر) توسط مسئولان جمهوری اسلامی ترور شد.

sada ve simaye jamehori eslami sal 1̱3̱7̱5̱ rashteh barnamegeyayi ba onvan «npavit» dar yorsh bah roshenfekran ve nevisandegan az shabkeh yek sima pokhsh kard. dar in barnamegeya az eterafat talvizioni keh az saidi sirjani, azatollah sahabi, ghlamohsin mirzasaleh pokhsh ve tahlilenpehei moord nazar moghamat dolti lablaye an gonjandeh mishod, gofteh shod keh in barnameh faravardeh moshtark sada-simaye jamehori eslami ve said emami ve hasin shariatamdari (namayandeh vali faqieh ve madir ruznameh kieyan) budehast. pes az roydad ghtelenpehei zanjirecyi ve afshaye karehaye vazart etlaat in barnameh dobareh moord tojeh gharar garaft. azatollah sahabi filmenpehei garafteh shodeh ra pes az manpanteoja hebs ve shkanjeh khod ve sayer zandanian midand. saidi sirjani dar bakhshi az in filmeya randaneh bah shkanjeh khod eshareh mikand: «ancheh keh baes shod man emshab az khodam khahosh konam keh biyayand in barnameh ra zabt konand sahbati est keh az do ruz pish shru shodeh vali shayad dah daghigheh ghabl yek talangar softi bah ruh man khord. mikhastam in sahbat ra bekonam keh in chizemayi keh dar tul in madat man noshtam, cpehmeh rageileyayi az lajbazi shodid dard ve shodidan poshimanam az in kar.» ehsan yarshater bian dasht keh saidi sirjani npamchon ahmad tafazli bah delil npamkari ba bonyad daneshenameh iranika (bah sarvirastari ehsan yarshater) toset masoulan jamehori eslami tarvar shod.
Show more
1,153
In 1997, the Islamic Republic of Iran Broadcasting (IRIB) broadcast a series of programs titled “Identity” on Channel One, attacking intellectuals and writers. These programs included television confessions from Saeedi Sirjani, Ezzatollah Sahabi, and Gholamhossein Mirzasaleh, and included analyses intended by government officials. It was said that this program was a joint product of the IRIB and Saeed Emami and Hossein Shariatmadari (representative of the Supreme Leader and editor of Kayhan newspaper). After the serial killings and the revelation of the activities of the Ministry of Intelligence, this program received renewed attention. Ezzatollah Sahabi considers the films taken after months of imprisonment and torture to be of himself and other prisoners. In part of these films, Saeedi Sirjani refers to his torture:

"What made me ask myself tonight to come and record this program is a conversation that started two days ago, but maybe ten minutes ago, a strong jolt hit my soul. I wanted to say that the things I have written during this time all have traces of extreme stubbornness and I deeply regret this."

Ehsan Yarshater stated that Saeedi Sirjani, like Ahmad Tafazzoli, was assassinated by the Islamic Republic officials for his cooperation with the Iranica Encyclopedia Foundation (edited by Ehsan Yarshater).

اکبر گنجی دربارهٔ مرگ سیرجانی می گوید: "سعید امامی (اسلامی) در بین گروهی از افراد قابل اعتمادش توضیح داده بود که در زمان مدت بازداشت آقای سیرجانی ابتدا و -با برنامه ریزی قبلی- به وی یکی از خوراکی های مورد علاقه اش یعنی "ارده" داده شد و به دلیل آن که این ماده غذایی باعث قبض شدن معده و یبوست می گردد، سعیدی سیرجانی از مراقبین و بازجویانش طلب داروی مسهل می کند. سعید امامی (اسلامی) توضیح داده بود که به جای شیاف مُلیّن به سعیدی سیرجانی "شیافی ساخته شده از پتاسیم" داده شد، تا به عنوان پیشنهاد پزشک از آن استفاده کند. پتاسیم به سادگی می تواند قلب انسان را از کار بیندازد. پس از مرگ سعیدی سیرجانی علت مرگ وی را حمله قلبی عنوان نمودند." به گفتهٔ امیرفرشاد ابراهیمی، سیرجانی توسط سعید امامی شکنجه شده و به قتل رسیده است. سعیدی سیرجانی در بهشت زهرا (قطعه: ۷۱ ردیف:۱۳۳ شماره:۸۶) به خاک سپرده شده است. هاشمی رفسنجانی در خاطرات خود می نویسد: «آقای محمد یزدی رئیس قوه قضاییه، گزارش پزشکی قانونی در مورد مرگ آقای سعیدی سیرجانی در زندان را گفت که مرگ طبیعی بوده»

پس از آزادی نسبی که در دوران اصلاحات پیش آمد، غلامحسین میرزاصالح و عزت الله سحابی و نیز سایر کسانی که در برنامه هویت فیلم های اعترافات آن ها پخش شده بود، فرصتی یافتند تا فاش کنند که چگونه در درازنای بازداشت شان و زیر چه فشارهای جسمی و روحی مجبور به اقرار و سخن گفتن علیه خود شده بودند. بسیاری از کسانی که در بازداشت گاه های وزارت اطلاعات آغاز به سخن علیه خود و اعتقادات خود می شدند، امیدوار بودند که به این ترتیب از دست بازجویانی که اختیار جان و مرگ متهمان شان را در دست داشتند رهایی یابند. تقریباً همه کسانی که فیلم، صدا و نوشته های خود-زنی-شان در برنامه هویت پخش شد، آزاد شدند؛ اما گروه سعید امامی در زندان با استفاده از کپسول پتاسیم باعث سکته قلبی و مرگ علی اکبر سعیدی سیرجانی شدند.

او پیش از دستگیری و شکنجه شدنش در آخرین نامهٔ تند و صریحش خطاب به رهبر جمهوری اسلامی، سید علی خامنه ای، در پایانِ نامه می نویسد:

آدمیزاده ام، آزاده ام، و دلیلش همین نامه، که در حکم فرمان آتش است و نوشیدن جام شوکران. بگذارید آیندگان بدانند که در سرزمین بلاخیز ایران، هم بودند مردمی که دلیرانه از جان خود گذشتند و مردانه به پیشباز مرگ رفتند.
با ادای احترام-سعیدی سیرجانی

صدا و سیمای جمهوری اسلامی سال ۱۳۷۵ رشته برنامه هایی با عنوان «هویت» در یورش به روشنفکران و نویسندگان از شبکه یک سیما پخش کرد. در این برنامه ها از اعترافات تلویزیونی که از سعیدی سیرجانی، عزت الله سحابی، غلامحسین میرزاصالح پخش و تحلیل های مورد نظر مقامات دولتی لابلای آن گنجانده می شد، گفته شد که این برنامه فرآورده مشترک صدا-سیمای جمهوری اسلامی و سعید امامی و حسین شریعتمداری (نماینده ولی فقیه و مدیر روزنامه کیهان) بوده است. پس از رویداد قتل های زنجیره ای و افشای کارهای وزارت اطلاعات این برنامه دوباره مورد توجه قرار گرفت. عزت الله سحابی فیلم های گرفته شده را پس از ماه ها حبس و شکنجه خود و سایر زندانیان می داند. سعیدی سیرجانی در بخشی از این فیلم ها رندانه به شکنجه خود اشاره می کند:

«آنچه که باعث شد من امشب از خودم خواهش کنم که بیایند این برنامه را ضبط کنند صحبتی است که از دو روز پیش شروع شده ولی شاید ده دقیقه قبل یک تلنگر سفتی به روح من خورد. می خواستم این صحبت را بکنم که این چیزهایی که در طول این مدت من نوشتم، همه رگه هایی از لجبازی شدید دارد و شدیداً پشیمانم از این کار.»
احسان یارشاطر بیان داشت که سعیدی سیرجانی همچون احمد تفضلی به دلیل همکاری با بنیاد دانشنامه ایرانیکا (به سرویراستاری احسان یارشاطر) توسط مسئولان جمهوری اسلامی ترور شد.

History:

Date: 2026-07-03
City: Unknown
Province: Unknown
Country: Unknown
Health Status: Deceased
1994-11-27
Status: Murdered
Ali Akbar Saeedi Sirjani, an Iranian researcher and writer, studied philosophy at Tehran University. He began his first collaborations with Mohammad Moein for the Dehkhoda Dictionary. From 1975 to 1978, he collaborated with the Iranian Culture Foundation and compiled the vocabulary for the Meem section of the dictionary. He criticized the government of the time and the Islamic Republic . His books were banned by the Islamic Republic government, with the exception of a few. He had sent numerous critical letters to Seyyed Ali Khamenei, which angered him in response. He was arrested outside his home on March 13, 1993, , and after nine months, without any visits or news of his whereabouts, he was killed in prison on December 2, 1994.

Help Complete This Report with Your Input

To send a correction or message, please sign in with Google. No subscription is needed.